Stap 22 - Je website goed onderhouden

Een website is nooit af. Net als een auto heeft hij regelmatig een onderhoudsbeurt nodig. Er komen updates uit, de database groeit en soms gaat er iets mis. Met een paar vaste gewoonten voorkom je de meeste problemen, en als er toch iets misgaat, ben je met een goede back-up zo weer online.

Back-ups maken

Een back-up is je verzekering. Gaat er iets mis bij een update, word je site gehackt of verwijder je per ongeluk iets belangrijks, dan zet je de back-up terug en ben je weer terug bij hoe het was.

In stap 16 heb je Akeeba Backup geïnstalleerd. Je vindt het onder Componenten > Akeeba Backup. Akeeba Backup is niet in het Nederlands vertaald, dus de knoppen zijn Engels.

De eerste keer

Open je Akeeba Backup voor de eerste keer, dan stelt het voor om zichzelf in te stellen. Klik op Configuration Wizard (1). Akeeba test dan een minuutje wat je server aankan en kiest de beste instellingen.

De configuratiewizard van Akeeba Backup

Een back-up maken

Klik daarna op Backup Now. Geef de back-up bij Short description (1) een herkenbare naam, bijvoorbeeld Voor update naar Joomla 6.3. Klik op Backup Now! (2).

Een nieuwe back-up starten

Akeeba maakt nu een back-up van je database en al je bestanden. Laat het venster open staan zolang dat bezig is. Bij een kleine site duurt het een of twee minuten.

De voortgang van de back-up

Is de back-up klaar, dan zie je de melding Backup Completed Successfully.

De back-up is klaar

Back-ups bewaren

Klik op Manage Backups voor een overzicht van al je back-ups. Met Download (1) zet je de back-up op je eigen computer. Het informatieknopje (2) laat zien waar het bestand op de server staat.

Het overzicht van de back-ups
Een back-up die alleen op dezelfde server staat als je site, is geen echte back-up. Gaat de server kapot of wordt je site gehackt, dan ben je de back-up ook kwijt. Download je back-ups dus en bewaar ze op een andere plek, bijvoorbeeld op je computer en in de cloud. Ruim oude back-ups op de server daarna op: ze nemen veel ruimte in.

Een paar tips:

  • Maak altijd een back-up voordat je Joomla of een extensie bijwerkt.
  • Maak daarnaast een vaste afspraak met jezelf, bijvoorbeeld iedere maand of na iedere drie nieuwe recepten.
  • Oefen het terugzetten een keer, bijvoorbeeld op een testsite op je eigen computer. Daarvoor gebruik je het gratis hulpprogramma Akeeba Kickstart. Een back-up die je niet kunt terugzetten, heb je niets aan.
  • De gratis versie van Akeeba Backup maakt back-ups alleen als jij op de knop drukt. Automatische back-ups en het versturen naar de cloud zitten in de betaalde versie. Kijk ook of je hostingpartij dagelijks back-ups maakt. Dat is een prima extra vangnet.

Bijwerken

Updates zijn het belangrijkste onderdeel van je onderhoud. De meeste gehackte Joomla-sites draaien op een verouderde versie van Joomla of van een extensie.

  • Joomla zelf: heb je de geautomatiseerde updates uit stap 3 ingesteld, dan worden kleine updates en beveiligingsupdates automatisch geïnstalleerd. Grote versies, zoals de overstap naar Joomla 7, doe je altijd zelf, na het maken van een back-up.
  • Extensies: die werk je zelf bij, via Systeem > Update > Extensies. Kijk minstens een keer per week.
  • PHP: ook de programmeertaal waarin Joomla is geschreven, krijgt updates. Iedere PHP-versie wordt een paar jaar ondersteund. Welke versie je site gebruikt, zie je in de systeeminformatie (zie hieronder). Je stelt de PHP-versie in bij je hostingpartij. Joomla 6 werkt met PHP 8.3 en hoger; PHP 8.4 wordt aanbevolen.

Geplande taken

Sommig onderhoud kan Joomla zelf doen, op vaste momenten. Ga naar Systeem en klik in het blok Beheren op Geplande taken. Er staan al een paar taken klaar, bijvoorbeeld voor het opruimen van verlopen sessies en een e-mail als er een nieuwe versie van Joomla is.

De geplande taken

Met Nieuw voeg je zelf taken toe. Je kiest dan eerst een taaktype.

De beschikbare taaktypes

Handige taken voor een beginnende site zijn Algemene check-in, die vergrendelde items vrijgeeft (zie hieronder), en Verwijder actielogs, die oude logboekregels opruimt. Met Controle van afbeeldingsgrootte verklein je te grote afbeeldingen automatisch, maar let op: daarbij wordt het originele bestand overschreven.

Standaard worden geplande taken uitgevoerd door de Luie taakplanner: een taak start pas als er een bezoeker op je site komt. Bij een site met weinig bezoekers kan een taak daardoor later worden uitgevoerd dan gepland. Wil je dat de taken precies op tijd lopen, dan kun je in de opties van Geplande taken een webcron instellen. Je hostingpartij kan je daarbij helpen.

Onderhoudsfuncties van Joomla

Op het systeemdashboard staan in het blok Onderhoud (1) drie handige functies. Het blok Gegevens (2) toont waarschuwingen en de systeeminformatie.

Het systeemdashboard met onderhoud en gegevens
Functie Wanneer gebruik je het?
Wis cache Zie je een wijziging niet terug op de site, terwijl je hem wel hebt opgeslagen? Leeg dan de cache.
Database Controleer na een update of de database in orde is. Meldt Joomla een probleem, vink de regel dan aan en klik op Structuur bijwerken.
Algemene check-in Als je een artikel opent, vergrendelt Joomla het, zodat niemand anders het tegelijk kan bewerken. Sluit je het venster zonder op Sluiten te klikken, dan blijft het vergrendeld. Je ziet dan een slotje. Met Algemene check-in geef je alle vergrendelde items in één keer vrij.

Systeeminformatie

Onder Systeeminformatie zie je onder meer welke versie van Joomla, PHP en de database je site gebruikt. Vraag je hulp op een forum, dan is dit de informatie waar ze om zullen vragen. Met Download als tekst zet je alles in een bestand. Joomla laat daarin wachtwoorden en andere gevoelige gegevens automatisch weg.

De systeeminformatie

Een onderhoudsschema

Zet deze taken in je agenda, dan vergeet je ze niet:

Hoe vaak? Wat?
Iedere week Controleren op updates van extensies. Kijken of je site het nog goed doet.
Iedere maand Een back-up maken, downloaden en elders bewaren. De bezoekersstatistieken bekijken.
Ieder kwartaal Extensies opruimen die je niet meer gebruikt. Controleren of je PHP-versie nog wordt ondersteund. Gebruikersaccounts nalopen.
Ieder jaar Het terugzetten van een back-up oefenen. Je privacyverklaring nalezen.

1000 Resterende tekens


Deze site wordt beschermd door reCAPTCHA en Google Privacybeleid en Servicevoorwaarden zijn van toepassing.